Xây dựng bộ chỉ số an sinh xã hội có nhạy cảm giới

Print Friendly

Những phát hiện chính

  • Hạn chế trong quá trình xây dựng Nghị quyết 15 và Kế hoạch hành động về ASXH cho giai đoạn 2012-2020 là việc ban hành hệ thống chỉ tiêu của chính sách xã hội giai đoạn 2012 – 2020 chưa xem xét đầy đủ vấn đề bình đẳng giới. Chưa tiến hành phân tích, phát hiện những vấn đề giới đang tồn tại trong lĩnh vực ASXH, các mục tiêu về bình đẳng giới chưa được lồng ghép. Các chỉ tiêu ASXH trong Kế hoạch hành động chưa được phân tách theo giới tính, một khâu quan trọng để tiến hành phân tích giới và đánh giá bình đẳng giới.
  • Chính sách ASXH về lĩnh vực đảm bảo thu nhập tối thiểu và giảm nghèo: do không có sự phân tách giới trong hầu hết các chỉ tiêu nên việc nhận thức về các nhu cầu, vai trò, trách nhiệm khác nhau của nam giới và phụ nữ là không thể thực hiện hay nói cách khác là khi đặt vấn đề giới trong từng chỉ tiêu là không thể trả lời được, không thể biết tại một chỉ tiêu có những sự khác biệt như thế nào giữa nam và nữ giới, từ đó những khoảng cách giới (nam, nữ) trong từng chỉ tiêu không xác định được.
  • Chính sách ASXH về lĩnh vực bảo hiểm xã hội: chưa thực hiện việc phân tách giới trong hầu hết các chỉ tiêu nên việc theo dõi, đánh giá vấn đê giới, bình đẳng giới trong lĩnh vực BHXH gặp rất nhiều khó khăn và thiếu chính xác.
  • Chính sách ASXH về lĩnh vực bảo trợ xã hội: do không có sự phân tách giới trong hầu hết các chỉ tiêu nên rất khó khăn cho việc theo dõi, đánh giá lồng ghép giới và bình đẳng giới trong việc trong việc thực hiện các chính sách trợ giúp xã hội thường xuyên, trợ giúp đột xuất, chính sách nuôi dưỡng trong các cơ sở bảo trợ xã hội.
  • Vấn đề giới trong thực hiện chính sách ASXH về lĩnh vực tiếp cận dịch vụ xã hội cơ bản (y tế, giáo dục, nước sách, vệ sinh môi trường, thông tin, truyền thông) không được phân tách khi thống kê tổng hợp số liệu nên khó đánh giá chính xác.

Giải pháp khuyến nghị

  • Xây dựng chỉ số bảo đảm thu nhập tối thiểu và giảm nghèo có nhạy cảm giới theo tinh thần thực hiện Nghị quyết 15 về nội dung ASXH giai đoạn 2012-2020” trình cấp có thẩm quyền phê duyệt trong năm 2013.
  • Dựa vào căn cứ này, các Bộ/ngành và tỉnh/thành phố xây dựng kế hoạch theo dõi, đánh giá việc thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới trong phạm vi Bộ/ngành và tỉnh/thành phố thời kỳ 2012-2020; đồng thời ra quyết định thành lập đơn vị theo dõi các cấp với đầy đủ các nguồn lực cần thiết (nhân lực, ngân sách,…)
  • Xây dựng tài liệu hướng dẫn và thực hiện theo dõi, đánh giá các mục tiêu bình đẳng giới các cấp, gồm: i) Cẩm nang hướng dẫn triển khai theo dõi, đánh giá các mục tiêu bình đẳng giới, ii) Tài liệu hướng dẫn kỹ thuật về phương pháp, công cụ theo dõi, đánh giá.
  • Tổ chức đào tạo, tập huấn kỹ thuật cho các đơn vị về: i) toàn bộ hệ thống văn bản pháp lý có liên quan; ii) cung cấp kiến thức và kỹ năng cơ bản về theo dõi, đánh giá; iii) tập huấn sử dụng cẩm nang hướng dẫn triển khai thực hiện và tài liệu kỹ thuật.
  • Tư vấn, hỗ trợ giải quyết các khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai theo dõi đánh giá.
  • Nâng cao nhận thức cho cán bộ các cấp về theo dõi, đánh giá các mục tiêu bình đẳng giới
  • Đơn vị theo dõi đánh giá các cấp tổ chức hoạt động tuyên truyền, nâng cao nhận thức của lãnh đạo và cán bộ về sự cần thiết phải xây dựng và vận hành hệ thống theo dõi, đánh giá cũng như vai trò và lợi ích khi thực hiện.
  • Đảm bảo kinh phí cho triển khai theo dõi đánh giá
  • Đơn vị theo dõi đánh giá các cấp cần đảm bảo ngân sách đầy đủ, kịp thời cho triển khai hoạt động theo dõi, đánh giá. Ngân sách dành cho hoạt động theo dõi, đánh giá tối thiểu đạt 5% tổng ngân sách của chương trình/dự án.
  • Đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong xây dựng và triển khai cơ chế theo dõi đánh giá các mục tiêu bình đẳng giới
  • Đẩy mạnh hợp tác song phương, đa phương để thu hút hỗ trợ kỹ thuật và tài chính cho xây dựng và triển khai giám sát, đánh giá các cấp.
  • Để đạt được mục tiêu bình đẳng giới trong việc thực hiện chính sách an sinh xã hội cần phải thực hiện các nội dung sau:
  • Xác định được các vấn đề giới tồn tại trong mỗi chính sách, khoảng cách giới tồn tại;
  • Phân tích, đánh giá tác động của chính sách đến mỗi giới;
  • Rà soát hệt hống chỉ tiêu, xem xét việc phân tách số liệu theo giới tính trong mỗi chỉ tiêu (có/không, khả năng thu thập, tần xuất, chi phí,…)
  • Điều chỉnh, bổ sung chính sách và hệ thống chỉ tiêu thu thập phục vụ cho việc theo dõi, đáng giá.